Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Plan ve Bütçe Komisyonu'nda kabul edilen kanun teklifiyle otomobillerde Özel Tüketim Vergisi (ÖTV) sisteminde önemli bir değişikliğin önü açıldı. Düzenlemeye göre, binek otomobillerde ÖTV oranlarının belirlenmesinde yalnızca motor silindir hacmi değil, aracın çekiş sistemi de dikkate alınabilecek. Böylece önden çekişli, arkadan çekişli ve dört çeker (4x4) araçlar için farklı ÖTV oranları belirlenebilmesine yönelik yasal altyapı oluşturulmuş oldu. Ancak komisyonda kabul edilen düzenleme, mevcut vergi oranlarını doğrudan değiştirmiyor; Cumhurbaşkanı'na bu konuda yetki verilmesini öngörüyor. 

 

Kanun teklifine eklenen maddeyle ÖTV Kanunu'ndaki taşıtların vergilendirilmesine ilişkin hükümlere "çekiş sistemi" ibaresi eklendi. Böylece yürütme organı, ihtiyaç duyulması halinde araçların çekiş özelliklerini de dikkate alarak farklı vergi oranları belirleyebilecek. Mevcut uygulamada ÖTV hesaplamasında motor silindir hacmi, motor gücü ve matrah gibi kriterler esas alınırken, yeni düzenleme çekiş sisteminin de bu kriterler arasına eklenmesine imkan tanıyor. 

 

Komisyondaki görüşmeler sırasında açıklama yapan yetkililer, düzenlemenin kamuoyunda değerlendirildiği gibi otomatik bir vergi artışı anlamına gelmediğini vurguladı. Açıklamalarda, yasa değişikliğiyle yalnızca Cumhurbaşkanı'na farklı çekiş sistemlerine sahip araçlar için ayrı ÖTV oranları belirleme yetkisi verildiği, bu yetkinin kullanılıp kullanılmayacağına ise ilerleyen süreçte karar verileceği ifade edildi. Bu nedenle düzenlemenin yürürlüğe girmesiyle birlikte araç fiyatlarında otomatik bir değişiklik yaşanmayacağı belirtiliyor. 

 

Mevcut sistemde otomobillerin ÖTV oranları; aracın teknik özellikleri, motor hacmi veya elektrik motor gücü ile vergisiz satış bedeli üzerinden belirleniyor. Yeni düzenleme yürürlüğe girdikten sonra Cumhurbaşkanı'nın yetkisini kullanması halinde aynı motor özelliklerine sahip iki araç, yalnızca çekiş sistemleri farklı olduğu için farklı ÖTV oranlarına tabi tutulabilecek. Bu durum özellikle dört çeker (4x4) modeller ile iki tekerlekten çekişli modeller arasında yeni vergi farklılıklarının oluşmasının önünü açabilecek. Ancak bunun gerçekleşebilmesi için ayrıca Cumhurbaşkanı Kararı yayımlanması gerekecek. 

 

Otomotiv sektörü temsilcileri ve piyasa uzmanları ise düzenlemenin etkisinin, uygulanacak olası Cumhurbaşkanı Kararı'nın kapsamına bağlı olacağını değerlendiriyor. Mevcut aşamada araç sahipleri veya yeni otomobil almayı planlayan tüketiciler açısından ÖTV oranlarında herhangi bir değişiklik bulunmuyor. Bu nedenle otomobil fiyatlarında yalnızca söz konusu düzenleme nedeniyle kısa vadede doğrudan bir artış ya da azalış beklenmiyor. Olası vergi farklılaşmasının hangi araç gruplarını kapsayacağı ise ilerleyen dönemde yayımlanabilecek ikincil düzenlemelerle netleşecek. 

 

Kanun teklifinin komisyon sürecinin ardından TBMM Genel Kurulu'nda görüşülmesi ve yasalaşma sürecini tamamlaması bekleniyor. Yasanın Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmesinden sonra ise Cumhurbaşkanı'nın yeni yetkisini kullanıp kullanmayacağı ve çekiş sistemine göre farklı ÖTV oranlarının uygulanıp uygulanmayacağı yakından takip edilecek. Düzenlemenin nihai etkisi, ilerleyen dönemde alınacak uygulama kararlarıyla şekillenecek.